Bewonersmetingen laten zien: groen helpt Utrecht koel te houden
4 september 2026
  1. Nieuws
  2. Bewonersmetingen laten zien: groen helpt Utrecht koel te houden

Hoeveel verschil maakt groen in een stad tijdens warme zomerdagen? Een artikel van UStad laat zien hoe metingen van bewoners helpen om het stedelijk hitte-effect in Utrecht beter zichtbaar te maken. Daarbij worden onder andere gegevens gebruikt van Pientere Tuinen en ervaringen uit het project Groene Buurt, Koele Buurt.

In Utrecht meten bewoners met sensoren in hun tuin de bodemtemperatuur en het bodemvocht. Deze metingen maken deel uit van Pientere Tuinen en leveren waardevolle informatie op over wat er op heel lokaal niveau gebeurt tijdens warme en droge periodes.

Voor het artikel van UStad zijn metingen in Rivierenwijk en Oog in Al met elkaar vergeleken. De wijken verschillen duidelijk in inrichting. Rivierenwijk is relatief versteend, terwijl Oog in Al ruimer en groener is opgezet. Kaarten van het stedelijk hitte-eilandeffect laten zien dat Rivierenwijk sterker opwarmt. Ook de sensoren van Pientere Tuinen maten tijdens een warme week in juni een iets hogere gemiddelde bodemtemperatuur in Rivierenwijk.

Meten wat je zelf ervaart

De metingen krijgen extra betekenis door de ervaringen van bewoners. Zo vertelt deelnemer Carina van Schooten dat ze in haar eigen tuin duidelijk merkt wat groen en schaduw doen. Het versteende deel van haar tuin wordt veel warmer, terwijl het achterin bij de planten, boom en schaduw merkbaar koeler blijft.

Carina doet ook mee aan Groene Buurt, Koele Buurt. Met een sensor loopt ze door haar wijk om temperatuurverschillen te onderzoeken. Ze merkte daarbij dat ze tijdens warme dagen vanzelf een versteend straatje vermijdt en liever een route kiest met meer bomen.

Dat is precies de kracht van samen meten: gegevens uit sensoren verbinden aan wat bewoners zelf in hun leefomgeving ervaren. Zo ontstaat meer inzicht in waar hitte zich ophoopt én welke rol groen, schaduw en verharding daarin spelen.

Van meten naar vergroenen

De resultaten onderstrepen ook het belang van vergroening. Niet alleen gemeenten kunnen daarin een rol spelen. Ook in tuinen, op balkons en rondom woningen kunnen bewoners bijdragen door tegels te vervangen door planten en ruimte te maken voor groen.

School voor Journalistiek

De Lokale Datastories over stedelijke hitte-eilanden was een onderzoek van de studenten van de minor Datavisualisatie & Infographics (School voor Journalistiek, HU). Een mooie prestatie van studenten Kellen Gortemaker, Sam Wesselink, Hiddes Hezemans en Fabiënne van Wijaarda!

 

Benieuwd naar het hele onderzoek en de ervaringen van bewoners? Lees het volledige artikel van UStad: ‘Versteende Utrechtse wijken houden hitte vast: Het probleem leeft echt in de buurt’.

Lees het volledige artikel van UStad

Wil je meer weten over hoe bewoners zelf hitte meten en onderzoeken wat groen doet voor de temperatuur in hun buurt? Bekijk dan de projecten Pientere Tuinen en Groene Buurt, Koele Buurt.

Bekijk Pientere Tuinen

Bekijk Groene Buurt, Koele Buurt

Waterdiertjes

Ander nieuws